Telefon: 0850 346 41 09  |  Hafta içi 10:00–18:00 · Teknik destek 7/24

🇬🇧 EN

Digital Bridge Blog

Siber Güvenlik ve KVKK

SAML mı OIDC mi? SAML OIDC Farkı, Karşılaştırma Tablosu ve 6 Adımda Doğru Seçim

SAML OIDC farkı nedir? XML tabanlı SAML 2.0 ile JWT tabanlı OpenID Connect'i web, mobil ve API için karşılaştırıyor, 6 adımda doğru seçimi gösteriyoruz.

9 dk okuma  · Digital Bridge Mühendislik Ekibi
SAML mı OIDC mi? SAML OIDC Farkı, Karşılaştırma Tablosu ve 6 Adımda Doğru Seçim

SAML ve OIDC, tek oturum açmayı (SSO) mümkün kılan iki temel kimlik federasyonu protokolüdür. SAML OIDC farkı şudur: SAML 2.0 (Security Assertion Markup Language), kimliği tarayıcı üzerinden imzalı XML belgeleriyle taşır ve kurumsal web uygulamalarına uygundur. OpenID Connect (OIDC) ise OAuth 2.0 üzerine kurulu, JSON ve JWT tabanlı bir kimlik katmanıdır; mobil, tek sayfa uygulama ve API'lere daha iyi oturur.

Kısaca

  • SAML 2.0 imzalı XML belgeleriyle çalışır; tarayıcıda açılan hazır kurumsal web uygulamalarında ve eski sistemlerde yaygındır.
  • OIDC, OAuth 2.0 üzerine kimlik katmanı ekler; ID token ve access token sayesinde mobil uygulamalara ve API'lere doğal uyar.
  • Doğru kurulduğunda iki protokol de güvenlidir; açıklar çoğunlukla eksik imza, hedef kitle ya da yönlendirme adresi doğrulamasından doğar.
  • Yeni geliştirilen yazılımda OIDC ile başlayın; karma ortamda iki protokolü de konuşan tek bir kimlik sağlayıcı kullanın.
  • SAML ve OIDC yalnızca oturum açmayı çözer; hesap açma ve kapatma için SCIM gibi bir kullanıcı hazırlama standardı gerekir.

Bu yazı "SSO nedir" sorusunu değil, SSO kurmaya karar vermiş bir ekibin "hangi protokolle bağlanalım" sorusunu cevaplıyor. SSO'nun ne kazandırdığını merak ediyorsanız önce tek oturum açma (SSO) rehberimize bakın.

SAML mı OIDC mi sorusu ne zaman karşınıza çıkar?

SAML ve OIDC arasındaki seçim genellikle şöyle başlar: bir bulut uygulamasının yönetim panelinde "SSO ayarları" sekmesini açarsınız ve iki seçenek görürsünüz: SAML ve OpenID Connect. Kimlik sağlayıcınız ikisini de destekliyor, uygulama da ikisini destekliyor. Hangisini seçeceğinizi kimse söylemiyor.

Kendi yazılımınızı geliştiriyorsanız protokol sorusu daha da ağırlaşır. Web paneli, sahadaki ekibin kullandığı mobil uygulama ve bayilerin bağlandığı API aynı kimliği kullanmalıdır. Yanlış protokol seçimi, mobil tarafta tarayıcı hilelerine, API tarafında ise ayrı bir parola düzenine yol açar; bu da tek kimlik hedefini ortadan kaldırır.

Üçüncü durum, eski ve yeni sistemlerin karışık olduğu kurumlardır. Muhasebe ya da İK tarafındaki eski bir kurumsal yazılım yalnızca SAML bilir, yeni geliştirilen uygulamalar ise OIDC ile yazılır. Burada soru "hangisi" değil, "ikisini tek kimlik sağlayıcıda nasıl tutarlı yönetiriz" olur.

Dağınık kimlik ve yanlış protokol neye mal olur?

Protokol seçimi teknik bir ayrıntı gibi görünür ama kimlik katmanındaki her boşluk doğrudan saldırı yüzeyidir. Saldırganlar artık kapıyı kırmak yerine anahtarı çalıyor:

Verizon 2026 Veri İhlali Araştırmaları Raporu (DBIR) verisine göre çalıntı kimlik bilgilerinin kullanımı, ihlallerin %36'sında görülen bir eylem olarak yerini koruyor.

Verizon DBIR 2026'da üçüncü tarafların dahil olduğu ihlaller %60 artarak toplamın %48'ine ulaştı ve üçüncü taraf kurumların yalnızca %23'ü bulut hesaplarındaki eksik ya da zayıf çok faktörlü doğrulama sorununu tamamen giderdi. Her SaaS uygulamasının kendi parolasıyla yaşadığı bir düzen, tam da bu zayıf halkaları çoğaltır.

Güvenlik üreticisi Sophos'un The State of Identity Security 2026 araştırması 17 ülkede 5.000 BT ve güvenlik yöneticisiyle yapıldı. Ankete katılan kurumların %71'i son bir yılda en az bir kimlikle ilgili ihlal yaşamış, yalnızca %24'ü olağandışı giriş denemelerini sürekli izliyor. Merkezi bir kimlik sağlayıcıya doğru protokolle bağlanmayan uygulamalar bu izlemenin dışında kalır.

Microsoft Dijital Savunma Raporu 2025 ise kimlik saldırılarının %97'sinden fazlasının parola saldırısı olduğunu söylüyor. SSO'nun asıl değeri, parolayı ve çok faktörlü doğrulamayı tek yerde sertleştirmektir; ikinci faktör seçeneklerini iki adımlı doğrulama (MFA) yazısında karşılaştırdık.

SAML ve OIDC nasıl çalışır?

SAML ve OIDC'de roller aynıdır: kimliği doğrulayan kimlik sağlayıcı (Identity Provider, IdP; OIDC'de "OpenID Provider") ve bu doğrulamaya güvenen uygulama (SAML'de "Service Provider", OIDC'de "Relying Party"). Fark, bilginin nasıl paketlendiği ve taşındığıdır.

SAML 2.0, OASIS (Organization for the Advancement of Structured Information Standards) tarafından 2005'te standartlaştırıldı. Kullanıcı uygulamaya geldiğinde tarayıcı kimlik sağlayıcıya yönlendirilir, oturum açılır ve kimlik sağlayıcı imzalı bir XML "assertion" üretir. Bu belge tarayıcı üzerinden (genellikle HTTP-POST ile) uygulamaya taşınır; taraflar önceden metadata dosyaları ve sertifikalar değiş tokuş etmiştir.

OpenID Connect, OpenID Foundation tarafından 2014'te yayımlandı ve OAuth 2.0'ın üzerine bir kimlik katmanı ekler. Önerilen akış, PKCE (Proof Key for Code Exchange) ile güçlendirilmiş yetkilendirme kodu akışıdır: uygulama kısa ömürlü bir kod alır, bu kodu arka kanaldan ID token (imzalı JSON Web Token, JWT) ve gerekirse access token ile değiştirir. Uygulama, kimlik sağlayıcının anahtarlarını ve adreslerini standart bir keşif (discovery) adresinden kendisi okur.

OAuth 2.0 ile OIDC farkı

Sık yapılan bir karışıklığı düzeltelim: OAuth 2.0 tek başına kimlik doğrulama protokolü değildir, yetkilendirme protokolüdür. "Bu uygulama benim adıma şu API'ye erişebilir" der, "bu kişi kim" demez. Kimlik bilgisini standart biçimde taşıyan katman OIDC'dir.

SAML ile OIDC arasındaki fark nedir? Karşılaştırma tablosu

ÖlçütSAML 2.0OpenID Connect (OIDC)
TemelBağımsız XML standardıOAuth 2.0 üzerine kimlik katmanı
Veri biçimiİmzalı XML assertionJSON, imzalı JWT (ID token)
TaşımaTarayıcı yönlendirmesi, HTTP-POSTYönlendirme + arka kanal token değişimi
Güçlü olduğu yerKurumsal web uygulamaları, eski sistemlerMobil, tek sayfa uygulama, API, yeni geliştirme
API erişimiDoğal karşılığı yokAccess token ile doğal
KurulumMetadata ve sertifika değişimiKeşif adresi, istemci kimliği (sunucu tarafı uygulamada gizli anahtar)
Anahtar yenilemeSertifika süresi takip edilmeliAnahtarlar keşif adresinden otomatik okunur
Tipik hataİmza doğrulamasının eksik yapılmasıYönlendirme adresinin gevşek tanımlanması

Doğru kurulduğunda SAML de OIDC de güvenlidir; zayıflık çoğunlukla protokolde değil, uygulamadaki eksik doğrulamadadır. SAML'de imzanın ve hedef kitlenin (audience) her yanıt için doğrulanması, OIDC'de ise yönlendirme adresinin tam eşleşmesi, state ve nonce kontrolü şarttır. OAuth tarafında güncel güvenlik önerilerini derleyen ve Ocak 2025'te yayımlanan IETF RFC 9700 (Internet Engineering Task Force) belgesi, eski "implicit" akışın bırakılmasını öneriyor.

SAML mı OIDC mi: hangisini seçmelisiniz? 6 adımlık çerçeve

  1. Uygulama envanterini protokole göre çıkarın. Her uygulamanın hangi protokolü desteklediğini, kimlerin kullandığını ve web mi, mobil mi, API mi olduğunu listeleyin.
  2. Hazır uygulamalarda üreticinin güçlü yolunu seçin. Bir SaaS ürünü iki protokolü de destekliyorsa, üreticinin belgelerinde öne çıkardığı seçeneği, özellikle kullanıcı hazırlama (provisioning) desteğiyle birlikte sunulanı tercih edin.
  3. Yeni geliştirilen yazılımda OIDC ile başlayın. Web, mobil ve API aynı kimliği paylaşacaksa OIDC tek modelde toplar; SAML'i yalnızca bir müşteri ya da iş ortağı açıkça istiyorsa ekleyin.
  4. Kimlik sağlayıcıyı iki protokolü de konuşacak şekilde seçin. Karma ortamlarda sorun protokol değil, iki ayrı kimlik kaynağının oluşmasıdır; tek kimlik sağlayıcı iki dili de konuşmalıdır.
  5. Kullanıcı yaşam döngüsünü ayrıca planlayın. SAML ve OIDC oturum açmayı çözer, hesabı açıp kapatmayı çözmez; bunun için SCIM (System for Cross-domain Identity Management) gibi bir hazırlama (provisioning) standardı ya da entegrasyon gerekir. Çıkış sürecindeki boşlukları işten ayrılan çalışanın erişimi yazısında anlattık.
  6. Test edin ve kayıt altına alın. Sertifika ve anahtar yenileme tarihlerini takvime koyun, giriş kayıtlarını merkezde toplayın ve kurulumu bir sızma testi kapsamında doğrulatın.

SAML ve OIDC seçimi için kısa kural: tarayıcıda açılan hazır kurumsal uygulamada SAML genellikle yeterli ve yaygındır. Mobil uygulama, API ya da sıfırdan yazılım söz konusuysa OIDC daha az sürtünme ve daha temiz bir mimari sunar. Protokolden bağımsız olarak merkezi kimliğin parola politikası kurumsal parola güvenliği ilkelerine uymalıdır.

Digital Bridge kimlik federasyonu projelerini nasıl yürütüyor?

Digital Bridge olarak kimlik federasyonu projesine bir ayar ekranından değil, envanterden başlıyoruz. Hangi sistemin hangi protokolü konuştuğunu, kimlerin nereye eriştiğini ve eski çalışanlara ait açık hesap kalıp kalmadığını birlikte çıkarıyoruz.

Giriş kayıtlarının tutulması ve erişim yetkilerinin belgelenmesi, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu'nun (KVKK) 12. maddesi uyarınca alınacak teknik ve idari tedbirler arasında Kişisel Verileri Koruma Kurumu'nun rehberinde de sayılır; hangi kayıtların ne kadar süre tutulacağı ise kurumunuzun kendi değerlendirmesine ve hukuki danışmanlığa göre belirlenmelidir. Kayıt ve yetki tarafını KVKK uyum süreci yazımızla birlikte düşünmenizi öneririz. Kategorideki diğer yazılar için siber güvenlik ve KVKK rehberleri sayfasına göz atabilirsiniz.

Smart360 ile e-posta ve dosyada tek kimlik

Tek kimlik ihtiyacı en çok, herkesin her gün açtığı kurumsal e-posta ve dosya paylaşımında hissedilir. Smart360 ailesinde SmartMail kurumsal e-posta ve SmartFiles dosya yönetimi başta olmak üzere SmartOperator, SmartPass ve SmartPM de tek kimlikle, yani SmartID ile açılır; çalışan Smart360'ta bir kez tanımlanır, ürün sonradan eklendiğinde kişiler yeniden tanımlanmaz, yeni parola dağıtılmaz. Çalışan tek parolayla giriş yapar ve ürünler arasında parola sormadan geçer.

Somut bir senaryo düşünelim: bir mali müşavirlik bürosunda bir çalışan ayrılıyor. Yönetici tek işlemle SmartMail ve SmartFiles erişimini birlikte kapatır; bir çalışan departmandan çıkarıldığında o departman üzerinden aldığı erişim tüm ürünlerde kendiliğinden kalkar. SmartMail ve SmartFiles'ta açık oturumlar cihaz bilgisiyle listelenir ve uzaktan kapatılabilir; parola değiştiğinde tüm cihazlardaki oturumlar sonlanır.

SmartMail ve SmartFiles giriş ekranlarında Smart360 Security her girişte insan doğrulaması yapar; doğrulama tamamlanmadan giriş isteği sunucuya ulaşmaz, bu da otomatik parola deneme saldırılarını sunucudan uzak tutar. SmartID, Smart360 ürünleri arasındaki ortak kimliktir; Smart360'ın kurumunuzdaki diğer uygulamalarla birlikte nasıl konumlanacağını ve dış sistemler için hangi kimlik yapısının gerektiğini ihtiyaç analizinde birlikte netleştiriyoruz. Ürünleri satın almak için SmartMail satın al ve SmartFiles satın al sayfalarını kullanabilirsiniz; her ürün tek başına alınır, diğerleri sonradan aynı hesaba eklenir.

Sonraki adım

Elinizde SAML ve OIDC seçeneği sunan birkaç uygulama, yeni bir yazılım projesi ya da dağınık bir kimlik düzeni varsa, işe uygulama envanterini birlikte çıkarmakla başlayalım. İletişim sayfamızdan bize ulaşın; mevcut durumunuzu değerlendirip hangi uygulamanın hangi protokolle bağlanacağını ve pilot kapsamını içeren yazılı bir teklif hazırlayalım.

Sizin durumunuza birlikte bakalım

Sürecinizi anlatın; ihtiyaç analizinin ardından kapsamı, aşamaları ve bedeli içeren yazılı teklif gönderelim.

Teklif İsteyin 0850 346 41 09
En çok sorulan sorular

Sık Sorulan Sorular

SAML ile OIDC arasındaki temel fark nedir?

SAML 2.0, kimlik bilgisini imzalı XML belgeleriyle tarayıcı üzerinden taşıyan bağımsız bir standarttır ve kurumsal web uygulamalarında yaygındır. OpenID Connect ise OAuth 2.0 üzerine kurulan, JSON ve imzalı JWT kullanan bir kimlik katmanıdır. OIDC mobil uygulamalara, tek sayfa uygulamalara ve API erişimine daha doğal uyum sağlar; SAML ise eski ve hazır kurumsal yazılımlarda sıkça tek seçenek olarak karşınıza çıkar.

OIDC, SAML'den daha mı güvenlidir?

Hayır, doğru kurulduğunda iki protokol de güvenlidir. Güvenlik açıkları genellikle protokolün kendisinden değil, uygulamadaki eksik doğrulamalardan kaynaklanır. SAML'de imzanın ve hedef kitlenin her yanıt için kontrol edilmesi, OIDC'de ise yönlendirme adresinin tam eşleşmesi, state ve nonce kontrolü ile güncel akışların kullanılması gerekir. Merkezi kimliği çok faktörlü doğrulamayla korumak, protokol seçiminden daha büyük fark yaratır.

OAuth 2.0 ile OIDC aynı şey mi?

Değil. OAuth 2.0 bir yetkilendirme protokolüdür; bir uygulamanın kullanıcı adına bir API'ye erişmesine izin verir ama kullanıcının kim olduğunu standart biçimde söylemez. OpenID Connect, OAuth 2.0'ın üzerine bu eksik kimlik katmanını ekler ve ID token ile kullanıcı bilgisini taşır. Oturum açma için OAuth 2.0'ı tek başına kullanmak yerine OIDC kullanmak doğru yaklaşımdır.

Aynı kurumda hem SAML hem OIDC kullanılabilir mi?

Evet, karma ortamlarda bu olağandır. Eski kurumsal uygulamalar SAML ile, yeni geliştirilen web ve mobil uygulamalar OIDC ile bağlanabilir. Önemli olan, iki protokolün de aynı kimlik sağlayıcıya bağlanmasıdır. Böylece kullanıcı tek kimlikle her yere girer, yetkiler tek yerden yönetilir ve ayrılan çalışanın erişimi tek işlemle kapatılabilir.

SAML veya OIDC hesap açma ve kapatmayı da çözer mi?

Tek başına çözmez. İki protokol de oturum açma anını yönetir; kullanıcının uygulamada önceden oluşturulması, yetkilerinin güncellenmesi ve ayrılınca hesabın silinmesi ayrı bir konudur. Bunun için SCIM gibi bir kullanıcı hazırlama standardı, uygulamanın kendi yönetim arayüzü ya da özel bir entegrasyon gerekir. Kimlik projesini planlarken bu yaşam döngüsünü ayrıca ele almak gerekir.

SAML veya OIDC kurulumunun maliyetini ve süresini ne belirler?

Belirleyici etkenler; bağlanacak uygulama sayısı, her uygulamanın SAML ya da OIDC'yi hazır destekleyip desteklemediği ve kaç iç sistemin özel entegrasyon gerektirdiğidir. Kullanıcı hazırlama, sertifika ve anahtar yönetimi, gerçek kullanıcılarla test ve çalışan bilgilendirmesi de iş yükünü artırır. Hazır SaaS uygulamaları genellikle özel ya da eski yazılımlardan daha hızlı bağlanır; bu yüzden kapsamı belirlemenin en sağlam yolu uygulama envanteridir.

Sorunuz burada yok mu? Bize Sorun

Bir Mühendisle Konuşun

Çözmek istediğiniz işi anlatın, yazılı teklifle dönelim.